SketchUp’ta Eğimli Arazide Yol Yapımı ve Araziye Çit, Duvar Ekleme
Eğimli arazide yol yapımı, SketchUp’ta peyzaj ve vaziyet planı çalışanların en çok zorlandığı konulardan biridir. Düz bir zeminde yol çizmek kolaydır. Ancak yol inişli çıkışlı bir araziye oturunca iş karmaşıklaşır. Bu derste yol çizgisini araziye yansıtıyor, yolu yüzeye oturtuyor ve kenarlarına çit ile duvar ekliyoruz.
YouTubeDersi 2021’de kaydettik. İlk bakışta adımlar karışık görünür. Ancak sistemi bir kez kavradığınızda yöntem oldukça basitleşir.
Türkçe SketchUp eklentileri: dolap, mutfak, pencere, zemin, perde ve mimari modelleme için saatleri dakikaya indiren araçlar.Eklentileri görün
Bu videoda
- Yol çizgilerini hazırlamak ve Offset ile kenarları belirlemek
- Sandbox Drape ile çizgiyi arazinin üzerine yaymak
- Profile Builder ile yol boyunca bileşen dizmek
- Yüzeyi oluşturup Stamp ile araziye oturtmak
- Yol kenarlarına çit ve duvar yerleştirmek
Eğimli arazide yol yapımı için hazırlık
Elimizde bir arazi modeli ve planda çizgi halinde bir yol var. Önce yol çizgilerini Move aracıyla mavi eksende yukarı taşıyoruz. Böylece arazinin üstünde rahatça çalışıyoruz. Ayrıca çizgilerin bir kopyasını yedek olarak aşağıda bırakıyoruz. Çünkü işlem sırasında bir şey ters giderse yeniden başlamak kolaylaşır.
Sonra yolun orta çizgisini seçiyoruz. Offset aracıyla (F tuşu) bu çizgiden içe doğru kenar çizgilerini üretiyoruz. Taşan ve fazla kalan parçaları da siliyoruz. Bu temizlik önemli, çünkü sonraki adımlar temiz çizgi ister.
Çizgiyi araziye yaymak: Drape
Şimdi Sandbox araçlarına geçiyoruz. Sandbox, SketchUp’ın arazi modellemeye yönelik yerleşik araç takımıdır. Araç çubuğu görünmüyorsa View > Toolbars menüsünden açabilirsiniz.
Yol çizgisini seçip Drape simgesine tıklıyoruz. Ardından araziyi seçiyoruz. Program çizgiyi arazinin yüzeyine yayıyor, yani çizgi artık eğimi takip ediyor. Videonun 1. dakikasında bu adımı birkaç kez tekrarlayıp temiz bir orta çizgi elde ediyoruz. Bunun için arazinin kopyasını alıp grupları açıyor ve gereksiz çizgileri temizliyoruz.
Yol boyunca bileşen dizmek
Araziye yayılan çizgiyi yine yukarı taşıyoruz. Artık yolun kesitini oluşturma sırası geldi. İki kenar çizgisi arasına kısa bir çizgi çekiyoruz. Bu çizgiyi bileşen yapıyor ve eksenini tam orta noktasına alıyoruz. Böylece parça yola göre ortalı biçimde diziliyor.
Dizme işi için Profile Builder 2 eklentisini kullanıyoruz. Bileşeni seçip yol çizgisi boyunca birer metre arayla diziyoruz. Sonuç ilk anda bir tren rayına benziyor. Bu parçalar yolun eğimini adım adım taşıyan bir iskelet oluşturuyor.
Eğimli arazide yol yapımı: yüzeyi oluşturmak
İskelet hazır olunca kenarları kapatıyoruz. Ardından Sandbox içindeki From Contours aracıyla bu çizgilerden bir yüzey üretiyoruz. İlk sonuç biraz karmaşık oluyor. Çünkü program bazı kenarları beklemediğimiz şekilde birleştiriyor.
Videonun 4. dakikasında bu karmaşayı temizliyoruz. Kenar çizgilerini biraz yukarı kaldırıp aralarına yeni çizgiler çekiyoruz. Sonra fazla hücreleri siliyor ve yüzeyi grup haline getiriyoruz. Sonuçta temiz ve düzgün bir yol yüzeyi elde ediyoruz.
Eğimli arazide yol yapımı: Stamp ile oturtma
Yolu araziye gömmek için Sandbox’ın Stamp aracını kullanıyoruz. Önce yol modelini seçip Stamp simgesine tıklıyoruz. Program, yolun çevresinde ne kadar geçiş payı bırakacağını soruyor. Videoda 0,50 m yani 50 cm değeri bizim için ideal. Ardından araziyi seçiyoruz.
İşlem biraz zaman alıyor, bu yüzden sabırlı olun. Sonra yolun yüksekliğini ayarlıyoruz. Böylece arazi, yolun çevresinde kendini yola göre şekillendiriyor. Son olarak kenar çizgilerini grup yapıyor ve içteki eski yolu siliyoruz. Artık yolu rahatça boyayabiliriz.
Yol kenarına çit ve duvar eklemek
Son adımda yolun kenarlarına çit ekliyoruz. Önce yol modelini birkaç kez patlatıp (Explode) kenar çizgilerini ayırıyoruz. Ardından bir kopyasını yukarı alıp gereksiz çizgileri siliyoruz. Elimizde yalnız kenar çizgileri kalıyor.
Sonra Profile Builder ile bu çizgilere bir çit profili uyguluyoruz. Videoda iki çit modeli oluşturup Move ile aşağı indiriyor ve kenar çizgisine oturtuyoruz. İlk denemede tam oturmuyor, bu yüzden yaklaşıp hizayı düzeltiyoruz. Yol kenarı için bahçe duvarı ayrıntısını merak ediyorsanız eğimli arazide bahçe duvarı yazımıza da bakın.
Ücretli ve ücretsiz eklentiler
Profile Builder ücretli bir eklenti. Ancak yalnız ona bağlı kalmanız gerekmiyor. Videoda da söylediğimiz gibi benzer işi yapan ücretsiz eklentiler de var. Eklenti seçerken resmî Extension Warehouse sayfasını kullanmanızı öneririz.
Araziye bina oturtmayı da öğrenmek isterseniz eğimli araziye bina yerleştirme dersimize göz atın. Çevre yapıları hızla doldurmak için ise vaziyet planında çevre bina yazımız işinize yarar.
Özet
Eğimli arazide yol yapımı birkaç aşamadan oluşur. Önce yol çizgilerini Drape ile araziye yayarsınız. Sonra Profile Builder ile bir iskelet dizer ve From Contours ile yüzeyi üretirsiniz. Ardından Stamp ile yolu araziye oturtursunuz. Son olarak kenarlara çit ve duvar eklersiniz.
Sık sorulan sorular
Eğimli arazide yol yapımı için hangi araçlar gerekir?
SketchUp’ın yerleşik Sandbox araçları temel işi görür. Videoda ayrıca yol boyunca parça dizmek için Profile Builder eklentisini kullanıyoruz.
Stamp aracındaki geçiş payı ne işe yarar?
Yolun çevresinde arazinin ne kadar genişlikte yola uyum sağlayacağını belirler. Videoda 50 cm değeri kullanıyoruz.
Profile Builder olmadan bu işi yapabilir miyim?
Evet. Benzer işi yapan ücretsiz eklentilerle aynı sonuca ulaşabilirsiniz.
Bu yazı, SketchUp eklentileri rehberimizin bir parçası; konuyla ilgili diğer derslere oradan sırayla ulaşabilirsiniz.
